... ...

Zainteresowanie  dobrowolną  zasadniczą  służbą wojskową  (DZSW) jest tak  duże, że  MON w trybie pilnym  zwiększył  limit  tegorocznego naboru  o 10 tysięcy, z   34 550 do 44 550 ochotników.

Na  stronie  Rządowego  Centrum Legislacji   opublikowano projekt nowelizacji   rozporządzenia  Rady Ministrów z 20 marca 2024 r. w sprawie określenia liczby osób, które w 2024 r. mogą być powołane do czynnej służby wojskowej oraz liczby osób, które mogą pełnić służbę wojskową w rezerwie w ramach odbywania ćwiczeń wojskowych

Zmiany w tych przepisach  dotyczą jedynie dobrowolnej zasadniczej służby wojskowej ( DZSW), która została wprowadzona w kwietniu 2022 roku ustawą o obronie Ojczyzny. Jest skierowana do osób, które nie były wcześniej w wojsku, ale chcą odbyć przeszkolenie wojskowe i w przyszłości zasilić rezerwy albo wstąpić do   armii zawodowej. Ochotnicy przechodzą 27-dniowe szkolenie podstawowe oraz  11 miesięczne  - specjalistyczne

W aktualnie obowiązującym rozporządzeniu określono limit powołań na poziomie do 34 550, z czego 30 000 do DZSW i 4 550   na potrzeby kształcenia w akademiach  wojskowych  i szkołach  podoficerskich.  Na I  roku  wszyscy   kandydaci  na oficerów odbywają  bowiem dobrowolną zasadniczą służbę  wojskową, zanim  od II  roku zostaną żołnierzami  zawodowymi   i ten  limit   się nie zmienił ( 4550).

W 2023 r. szkolenie podstawowe rozpoczęło 34 844 ochotników w ramach DZSW, a ukończyło 27 dniowe szkolenie podstawowe ukończyło 32 015 ochotników.   Limit   tegoroczny   był zatem ustalony  na stosunkowo  niskim  poziomie. Ponieważ na koniec kwietnia  do   rocznej  dobrowolnej  służby wojskowej przyjęto ponad 16 800 ochotników, co stanowi 56 proc. przydzielonego limitu. Prawdopodobnie zakładany poprzednio limit 30 tys. byłby przekroczony w czwartym kwartale 2024 roku.

Większe  limity, ale  utrzymano  wydatki na żołnierzy DZSW

Przeprowadzona w resorcie ON analiza stanu ilościowego ochotników do pełnienia DZSW pokazuje, że aby efektywnie wykorzystać możliwości szkoleniowe jednostek wojskowych powinno się zwiększyć limit powołań do DZSW o 10 000 osób.

Jak  czytamy w  uzasadnieniu projektu, wydatki  z budżetu  MON na  zwiększenie  limitu  ochotników o 10 tysięcy żołnierzy   nie ulegną  zmianie z uwagi na  znaczne przejście żołnierzy DZSW do zawodowej służby wojskowej.  W 2024 r.  łączne nakłady na zabezpieczenie 34 550 żołnierzy dobrowolnej zasadniczej służby wojskowej szkolonych w szkołach podoficerskich i ośrodkach szkolenia oraz w szkołach wyższych, mogą wynieść nie więcej niż  3 mld zł, z  tego   2,1 mld  zł to  wydatki na  uposażenia żołnierzy DZSW (otrzymują  tyle ile  wynosi   pensja  szeregowego  zawodowego, czyli  6000 zł  brutto, na ogół  bez podatku , ale  z potrąceniem składek na  ubezpieczenie  zdrowotne  oraz na  nagrody  i  zapomogi).  

Te limity  nie uległy  zmianie

Ponadto  należy  przypomnieć, że  w tegorocznych limitach obecny  w rozporządzeniu z 20 marca 2024 r.  ustalił powołanie do   czynnej służby wojskowej 21 tysięcy żołnierzy zawodowych, w tym również w trakcie kształcenia. 

Z kolei na ćwiczenia  wojskowe  ma być powołanych  do 200 000 żołnierzy rezerwy. Chodzi również o  szkolenia w ramach kursów podoficerów i oficerów rezerwy, którzy zajmują lub są przewidziani do wyznaczenia na stanowiska służbowe w strukturach wojennych. Są to  etaty, na  których  są wymagane wyższe niż posiadają obecnie kwalifikacje wojskowe. Do tej puli są zaliczani  także studenci zainteresowani odbyciem szkolenia wojskowego w ramach  programu „Legia Akademicka” na bazie szkolnictwa wojskowego we współpracy z uczelniami cywilnymi.   

Istotne jest słowo „do”, bowiem w poprzednich latach wojsko ustaliło  dość  wysokie limity, ale ich nie zrealizowało. Zgodnie z ustawą o  obronie Ojczyzny, wezwanie na ćwiczenia wojskowe mogą otrzymać osoby, które mają uregulowany stosunek do służby wojskowej i nie ukończyły 55. roku życia lub 63. roku w przypadku osób ze stopniem podoficerskim lub oficerskim.

Do aktywnej rezerwy może trafić  do 20 tys. żołnierzy rezerwy pełniących służbę na podstawie powołania na czas nieokreślony przez średnio 88 dni w roku czasie wolnym od pracy oraz jednorazowo przez 14 dni  (w 2023 r. ten limit  wynosił  nie więcej niż  10 tysięcy  osób). 

Tegoroczny limit  na koniec grudnia 2024 r. dla  terytorialnej służby wojskowej   (TSW) ustalono  na nie więcej niż 41 tysięcy żołnierzy. W ubiegłym roku ten limit  wynosił do 38 tys.  terytorialsów.  Obecnie w WOT służy prawie 40 tysięcy żołnierzy, z czego ok 35 tys. stanowią żołnierze pełniący terytorialną służbę wojskową. Niecałe 5000 – to żołnierze zawodowi, a kilkaset – żołnierze aktywnej rezerwy.

Projekt nowych przepisów trafił teraz do uzgodnień w ministerstwach. Mają one na to 5 dni. MON chciałby, by nowe przepisy weszły w życie jak najszybciej, tj. dzień po ich ogłoszeniu.  R.Ch.

zdjęcie: 12 DZ (st. szer. Tomasz Łomakin)