header portal

 

 

 

×

Uwaga

Folder doesn't exist or doesn't contain any images
wtorek, 09 lipiec 2019 19:57

Żandarmeria zmienia przepisy ws. kontroli osobistej i zatrzymań

Napisane przez R.Ch.
Oceń ten artykuł
(0 głosów)

Resort obrony narodowej wysłał do uzgodnień międzyresortowych poprawione przepisy w sprawie wykonywania niektórych uprawnień przez żołnierzy Żandarmerii Wojskowej, które nie naruszają konstytucji.

Zaskakująca zbieżność dat - 14 grudnia 

Jest to pokłosie interwencji rzecznika praw obywatelskich (RPO), który po analizie przepisów służb porządkowych doszedł do wniosku, że nie spełniają one standardów ochrony praw człowieka i skierował je do Trybunału Konstytucyjnego ( TK). Z taką oceną zgodził się TK, który w wyroku z 14 grudnia 2017 r. (Sygn. akt K 17/14) uznał przepisy regulujące przeszukanie osób, dokonywanie kontroli osobistej oraz przeszukanie pojazdów przez funkcjonariuszy publicznych za niezgodne z ustawą zasadniczą. A chodzi o regulacje dotyczące nie tylko Żandarmerii Wojskowej, ale także Policji, Straży Granicznej, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Służby Kontrwywiadu Wojskowego i Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Służbie Celnej czy też Biura Ochrony Rządu, a obecnie Służby Ochrony Państwa.

Warto podkreślić, że RPO, a zwłaszcza Trybunał nie kwestionowali samego uprawnienia funkcjonariuszy służb do przeprowadzania kontroli osobistej i przeszukania człowieka, ani nawet katalogu sytuacji, w których te czynności mogą być podejmowane. Jednak z uwagi na to, że przeszukanie jest ingerencją w gwarantowane konstytucyjnie prawo do prywatności i nietykalności osobistej, Trybunał uznał, że istniejące procedury są nie dość szczegółowo uregulowane. Na ich poprawę dał 18 miesięcy.

Dokładnie po roku od uchwały TK, czyli 14 grudnia 2018 r. Sejm przyjął zmiany w ustawie o Policji i innych aktach prawnych (Dz. U. poz. 2399). Doprecyzowują one art. 227 kodeksu postępowania karnego, a w rezultacie konieczna była zmiana art. 22 ustawy o Żandarmerii Wojskowej oraz w wielu innych ustawach regulujących działanie służb porządkowych. Na tej podstawie żandarmeria przygotowała nowe przepisy wykonawcze, które w zdecydowanej większości są oparte na dotychczasowym rozporządzeniu MON z 14 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowego sposobu wykonywania niektórych uprawnień przez żołnierzy ŻW. Zaskakująca jest zbieżność dat – 14 grudnia ( wyrok TK, ustawa o policji i rozporządzenie MON).

Jakie żandarm ma uprawnienia

Należy przypomnieć, że żandarmi wojskowi mogą sprawdzać posiadane uprawnienia żołnierzy m.in. do kierowania pojazdami, posiadania broni prywatnej i odpowiedniego jej przechowywania, prawidłowego noszenia umundurowania oraz noszenia odpowiednich oznak stopnia wojskowego. Ale podoficer lub szeregowy ŻW może wykonywać czynności służbowe w stosunku do polskich lub obcych żołnierzy przebywających na terytorium Polskim jedynie do stopnia kapitana włącznie.

Żołnierz ŻW przed przystąpieniem do legitymowania lub sprawdzenia posiadanych uprawnień jest zobowiązany podać swój stopień wojskowy, imię i nazwisko oraz pełnioną funkcję, a także powód podjęcia czynności.

Uprawnienia żołnierza żandarmerii są spore. Może on, a także oficer dyżurny jednostki organizacyjnej ŻW, oficer inspekcyjny garnizonu lub oficer dyżurny jednostki wojskowej, zwolnić żołnierza, gdy uznają, że nie ma podstaw do jego zatrzymania albo podjąć decyzję o zatrzymaniu i umieszczeniu żołnierza w izbie zatrzymań. W tym miejscu w przepisach pojawiają się w projekcie rozporzadzenia nowe regulacje dotyczące dokumentowania okoliczności zatrzymania. Protokół zatrzymania lub meldunek o doprowadzeniu sporządza się odręcznie lub za pomocą urządzeń lub środków technicznych umożliwiających zapis tekstu będących na wyposażeniu jednostek organizacyjnych ŻW według wzorów określonych odpowiednio w załączniku nr 1 albo 2 do rozporządzenia. Załącznik nr 1 do projektu stanowi wzór meldunku o doprowadzeniu, natomiast załącznik nr 2 określa wzór protokołu zatrzymania. Dane zawarte w tych wzorach są niezbędne do celów identyfikacyjnych i dowodowych dla ŻW.

Należy podkreślić, że żandarmeria – jako jedna z pierwszych służb porządkowych – przygotowała nowe przepisy wykonawcze, które zakwestionował Rzecznik Praw Obywatelskich i potwierdził Trybunał Konstytucyjny. R.Ch.

 zdjęcie: Leczek Chemperek (CO MON)

Czytany 4141 razy Ostatnio zmieniany środa, 10 lipiec 2019 09:45

Skomentuj

WYSZUKIWARKA

   

SONDA