... ...

Polskie  Lobby  Przemysłowe  zwróciło się  w piśmie z 29 stycznia  do premiera Donalda  Tuska  oraz wicepremiera i ministra obrony narodowej  Władysława Kosiniaka-Kamysza o rozważenie  możliwości produkcji armatohaubicy 155 mm AHS Bogdana w ramach spółki joint venture z udziałem spółek Polskiej Grupy Zbrojeniowej i państwowego przemysłu obronnego Ukrainy.                                    

W obliczu wojny, jaką obecnie toczy granicząca z Polską Ukraina oraz napiętej sytuacji międzynarodowej, Polskie Lobby Przemysłowe uważa, że podstawowym priorytetem stało się szybkie zmodernizowanie uzbrojenia Sił Zbrojnych RP. Jednym z jej elementów, które musi podlegać szybkiej modernizacji jest samobieżna artyleria lufowa. W skład tego typu uzbrojenia wchodzą systemy oparte na artylerii lufowej kal. 155 mm. W przypadku pojazdów opartych na trakcji gąsienicowej, problem ten został w dużej mierze rozwiązany zakupami pojazdów rodzimej produkcji AHS Krab oraz zakupem importowanych pojazdów koreańskich AHS K9 Thunder.

Inaczej przedstawia się problem z pojazdami o trakcji kołowej. Obecnie posiadamy jedynie AHS wz. 1977 Dana kal. 122mm. Jest to konstrukcja przestarzała z 1977 roku, produkcji czechosłowackiej, która mimo gruntownej i dość kosztownej modernizacji nie spełnia już wymagań współczesnego pola walki. Przekonowująco pokazały to działania wojenne na terenie Ukrainy, gdzie wyraźnie ukazały się ograniczenia tego systemu oraz innych opartych na podobnej koncepcji, takich jak np.  AHS Goździk. Spełniają one swoją rolę, jednak nie pozwalają na uzyskanie przewagi przez stronę ukraińską na polu walki.  Taką przewagę strona ukraińska uzyskuje dzięki systemom kal. 155 mm, których najlepszym produktem używanym na polu walki są AHS Krab produkcji Huty Stalowa Wola SA. Podobne osiągi, lecz w trakcji kołowej uzyskuje ukraiński produkt AHS Bogdana.

Obecnie strona ukraińska ma poważny problem z pozyskaniem podwozia pod system AHS Bogdana. Jest to wynikiem zniszczenia fabryki produkującej podwozia dla tego typu uzbrojenia. Dotąd pozyskano 26 podwozi Tatra oraz prowadzone są rozmowy z koncernem Raihenmetall w celu pozyskania podwozia MAN. Stosowanie podwozi innych niż zaprojektowane dla tej konkretnej armatohaubicy powoduje poważne problemy techniczne, które wpływają negatywnie na zastosowanie bojowe. Dlatego celowym jest uruchomienie produkcji  całego systemu, który będzie składał się z elementów w całości do niego zaprojektowanych.

Analizując możliwości  uruchomienia produkcji w Polsce należy zwrócić uwagę, że aby zabezpieczyć potrzeby Sił Zbrojnych Ukrainy, które wynikają z aktualnych potrzeb wojennych, zdolności produkcyjne takiego zakładu powinny wynosić 200 szt. rocznie. Dodatkowym elementem są potrzeby Polskich Sił Zbrojnych w zakresie kołowych samobieżnych systemów artyleryjskich kal. 155 mm. Jak uzasadnia to  PLP, w przypadku uruchomienia produkcji AHS Bogdana będziemy mieli do dyspozycji dwa uzupełniające się systemy kołowe, a mianowicie AHS Bogdana – opracowany przez ukraiński przemysł obronny oraz AHS Kryl – opracowany przez polski przemysł obronny. Są to dwie wzajemnie uzupełniające się konstrukcje, które powinny być na wyposażeniu sił zbrojnych. W jakiej ilości, to decyzje powinny podjąć odpowiednie komórki SZ RP.

Uwzględniając fakt uzupełniania się systemów AHS Bogdana i AHS Kryl należy także rozważyć ich produkcję w ramach wspólnego programu badawczego i produkcyjnego. Pozwoli to na unifikację produkcji oraz na poprawienie obu typów, w oparciu o doświadczenia bojowego ich wykorzystania. Dlatego PLP uważa że nowo powołany podmiot w postaci spółki joint-venture powinien prowadzić prace nad obydwoma typami uzbrojenia. AHS Kryl może być transportowany drogą lotniczą, co daje dodatkowe możliwości w przypadku działań ofensywnych, które na każdym froncie wojennym występują. W przypadku działań wojennych na Ukrainie pozwoli to na uzyskanie przewagi przez Siły Zbrojne Ukrainy, w oparciu o przewagę technologiczną. Obecnie w przypadku systemów kal. 155 mm, szybki przerzut za pomocą drogi lotniczej, gwarantują jedynie ciągnione armatohaubice M777. Nie ma systemu tego typu w przypadku kołowych armatohaubic samobieżnych. Tego typu pojazdem jest AHS Kryl. Unikatowa konstrukcja AHS Kryl pozwala także na inne wykorzystanie bojowe tej armatohabicy. Z kolei unikatowe rozwiązania AHS Bogdana i jej wykorzystanie bojowe, pozwoli na szybkie uzupełnienie luki w artylerii lufowej kal. 155 mm, jaka występuje w naszych Siłach Zbrojnych, w obrębie kołowych systemów artyleryjskich.

W ocenie PLP AHS Bogdana stanowi gotowy produkt, który może być wdrażany do produkcji i przyjmowany na wyposażenie sił zbrojnych obu krajów. W przypadku AHS Kryl mamy doskonałą bazę do zbudowania unikatowego uzbrojenia, które pozwoli na uzyskanie przewagi na polu walki, gdzie wykorzystujemy jednostki areomobilne i specjalne. 

PLP proponuje jak najszybsze podjęcie rozmów z przemysłem obronnym Ukrainy, w celu utworzenia spółki joint venture, która uruchomi produkcję obydwu systemów, dla potrzeb Sił Zbrojnych obu krajów.

Zdaniem  prof. dr hab. Pawła Soroki, koordynatora PLP,  utworzenie spółki z równym udziałem obu stron pozwoli na partnerską współpracę, która uzupełni pilne braki w uzbrojeniu obu armii i pozwoli na opracowanie własnego systemu artyleryjskiego.

Zdjęcie: Ministry of Defense of Ukraine

HSW SA (Kryl)